Jeugdstrafrecht

Jongeren tussen de 12 en 18 jaar vallen onder het jeugdstrafrecht. De wet heeft voor jongeren die in de fout zijn gegaan andere regels dan voor volwassenen. Kinderen tot 12 jaar kunnen geen straf krijgen bij de rechter. Ze kunnen wél door de politie worden opgepakt, gefouilleerd (dat betekent dat de politie kijkt of iemand bijvoorbeeld een wapen in zijn zak heeft) en verhoord als ze iets hebben gedaan wat niet mag.

Bureau Halt

Wanneer je 12 jaar of ouder bent kun je wel worden vervolgd en in aanraking komen met de officier van justitie (de baas van de politie). Heb je voor het eerst iets strafbaars gedaan, bijvoorbeeld iets vernield of uit een winkel gestolen, dan is de kans groot dat de politie je naar Bureau Halt* stuurt (zie kopje Halt). Je krijgt dan de keuze: of naar Bureau Halt of naar de officier van justitie.

Als je niet voor Halt kiest, je niet aan de Halt afspraken houdt of als je vaker misdrijven of ernstige delicten pleegt, kom je bij de officier van justitie terecht. Deze bepaalt of je voor de rechter moet komen en hij beslist of er een boete, een schadevergoeding, een straf of een maatregel, of een combinatie moet worden gevraagd. Het is de kinderrechter die uiteindelijk beslist.

Als de officier alleen een boete eist en je betaalt op tijd, dan hoef je niet naar de rechter, dit heet een transactie. Kom je bij de kinderrechter, dan zal de Raad voor de Kinderbescherming advies geven over een straf.

Alternatieve straf voor jongeren

Meestal adviseert de Raad geen gevangenisstraf, maar een andere straf: een werk- of een leerstraf. Wat dat inhoudt kun je lezen in het stukje over straffen. Verder kan de Raad ook adviseren dat er hulpverlening moet worden ingeschakeld.

Als je voor de rechter moet verschijnen heb je altijd recht op een advocaat. Anders dan bij het strafrecht voor volwassenen is bij het jeugdstrafrecht de rechtszitting (dat is als je voor de rechter moet verschijnen) niet voor publiek toegankelijk. De zitting is, zoals dat heet, achter gesloten deuren. Niemand mag dan meekijken die niets met jou of met de zaak te maken heeft.

Als je 18 jaar bent, ben je volgens de wet meerderjarig en volwassen en daarom geldt dan het volwassen strafrecht. In sommige gevallen kan de rechter beslissen dat een 16- of 17-jarige toch onder het strengere volwassen strafrecht valt. Dit gebeurt alleen wanneer er sprake is van een zwaar misdrijf, zoals moord.

Ben je in aanraking gekomen met de politie en heb je hier vragen over, dan kun je terecht bij de Kinder- en Jongerenrechtswinkel.